Ադրբեջանում գերության մեջ գտնվող Արցախի խորհրդարանի նախկին խոսնակ Դավիթ Իշխանյանը հրապարակել է ուղերձ, որում անդրադառնում է իրենց և մյուս հայ գերիների նկատմամբ ընթացող դատավարությանը։
Իմ խոսքով, մինչ օրս մեր պաշտպանության կողմը չի փոխանցել ոչ մեղադրական ակտը, ոչ դատավճիռը, ոչ էլ դատական նիստերի ամբողջական արձանագրությունը։ Մենք, գերիներ, ստիպված ենք ներկայացնել մեր պահանջները, և միայն դրանից հետո դատավորը թույլ է տվել փաստաբաններին ծանոթանալ փաստաթղթերի էլեկտրոնային տարբերակներին։
Այս բոլոր ընթացակարգերը զուտ ձևական բնույթ են կրում։ Գերիների կողմից ներկայացված բողոքները, ինչպես տեղեկություն է հայտնվել, կմերժվեն Ադրբեջանի Գերագույն դատարանը։ Այսպիսով, առաջին ատյանի դատարանի որոշման որևէ փոփոխության մասին խոսք չի կարող լինել։
Չնայած ամեն ինչին, մենք դիմել ենք վերաքննիչ դատարան, քանի որ դա համարվում է քայլ դեպի միջազգային դատական ատյաններ դիմելու ճանապարհը։
Հետաքրքիր է, որ որոշ փաստաբաններ նույնիսկ դատարանում մտահոգություն են հայտնում այն հանգամանքի կապակցությամբ, որ միջազգային դատարանների արդյունքները կարող են ծանր հետևանքներ ունենալ Ադրբեջանի համար, և որ նրանք ռիսկ ունեն պարտվելու։
Իմ կարծիքով՝ մեր նկատմամբ ընթացող դատավարությունը քաղաքական բնույթ է կրում։ Նիստերն անցկացվում են քաղաքական պատվերով, ոչ թե քրեական հանցագործությունների քննության, այլ հիմնված են էթնիկ և ազգային ատելության վրա։
Առաջին ատյանի դատարանը տեղի է ունեցել ադրբեջանական օրենսդրության և միջազգային իրավունքի կոպիտ խախտումներով, իսկ դատավճիռն ընդունվել է առանց կոնկրետ ապացույցների և փաստերի։ Օրինակ, 1993 թվականին ծնված անձին վերագրում են մեղադրանքներ 1994 թվականի պատերազմի դրվագներով։ Սա դատ է Հայաստանի և հայ ժողովրդի դեմ՝ հեռուն գնացող ծրագրերի իրագործման շրջանակում։
Այս ամենի ֆոնին ես ուշադրություն եմ դարձնում նաև մեր ազատ արձակման հարցում Հայաստանի իշխանությունների անգործությանը։ Ադրբեջանցիներն էլ իրենց դիրքորոշումը հստակ են արտահայտում։ Նրանք ասում են, թե եթե ձեր իշխանությունները ոչինչ չեն ձեռնարկում և շահագրգռվածություն չեն ցուցաբերում ձեր վերադարձի հարցում, ապա ինչո՞ւ եք սպասում միջազգային դատական ատյաններից։
