Այսօրվա հայտարարությունները, որոնք հիշեցնում են ֆրեյդյան վրիպախոսության դասական օրինակ, ցույց են տալիս, թե որքան խորը և անհաղթահարելի է իշխանության հանդեպ իշխողի հիվանդությունը։ Կարելի էր պարզապես նշել, որ Նիկոլը հատեց հերթական կարմիր գիծը, բայց այդպիսի պարզատեսակ մեկնաբանությունը չի բացահայտում խնդրի իսկական էությունը։
Այն, ինչ ասվում է, ավելի կարևոր է, քան ինչ-որ մեկի կողմից ասված բառերը։ Փաշինյանը հայտարարեց, որ «որոշ հայ քահանաներ քարոզում են իսլամական ծայրահեղականների պես», հետո սպառնաց, որ «թույլ չի տալու Կաթողիկոսությունը Հայաստանից դուրս տանել՝ Էջմիածնի գանձերի հետ միասին», և վերջում՝ «Հայաստանից դուրս Եպիսկոպոսաց ժողով հրավիրելու նախաձեռնությունը ՀԱԵ Կաթողիկոսությունը ՀՀ-ից դուրս հանելն ու որոշ ուժերի ձեռքում մարիոնետային Կաթողիկոսության հանգամանքն ուժեղացնելն ու որպես ՀՀ-ի դեմ գործիք օգտագործելն է»։
Այս ամենը, որը նա ասում է, ոչ թե իրականության արտացոլում է, այլ իր անձնական հոգեկան վիճակի արտահայտություն։ Երբ ասում է, որ «աչք է դրել եկեղեցու գանձերի վրա», նա ոչ թե ուրիշի մեղքի մասին է խոսում, այլ իր սեփական անվստահության, իր սեփական մոլուցքի արտահայտություն։
Այս վրիպախոսությունը, որը հոգեբանության մեջ կոչվում է «սխալ գործողություն», ի հայտ է գալիս այն ժամանակ, երբ անգիտակցական մղումները, որոնք իհարկե իշխանության հանդեպ անսահմանափակ ձգտումն են, գերազանցում են մտավոր հսկողությունը։ Իրականում, նա ասում է, որ ինքն է «աչք դրել» իշխանության վրա, ինքն է այն «մարիոնետային» դարձրել, և ինքն է այն օգտագործում որպես գործիք։
Այս ամենը հստակ ցույց է տալիս, որ իշխանությունը, որը նա պահում է բռնությամբ, դարձել է նրա հոգեկան հիվանդության հիմնական գործիքը։ Նա այլևս չի կարող մտածել առողջ, սթափ, հասկանալ իրականությունը։ Նրա մոլուցքը հասցրել է Հայաստանն անէության եզրին, դարձնելով երկիրը և ժողովուրդը գոյությանը սպառնացող ամենամեծ վտանգի։
Այս մոլուցքը նրան հնարավորություն չի տալիս ընդունել, որ նա սխալվում է, որ նա պետք է հրաժարական տա։ Իր համար այլ դիրքորոշման բացառվածությունը, գումարած արածի դիմաց հատուցման անխուսափելիության գիտակցումը, հենց այն է, ինչը կստիպի նրան դիմել ամեն քայլի իր իշխանությունը պահպանելու համար։
Այսպիսով, Փաշինյանի հայտարարությունները ոչ թե քաղաքական հայտարարություններ են, այլ հոգեկան վիճակի արտահայտություն, որը դարձել է երկրի և ժողովրդի համար ամենամեծ աղետը։
